Oscar Wilde

Kaya Büyükçelen — Sat, 14 Nov 2009 18:56:03 +0000

Benim Oscar Wilde’a olan ilgim çoğu kişi gibi Ezel dizisindeki bu sahneyi seyrettikten sonra başladı. Tuncel Kurtiz’in mükemmel seslendirmesiyle insanı o kadar derinden etkiliyor ki. Dizi yayınından bir saat sonra facebook’da paylaşılmaya başlandı şiir. Hala gördükçe keyifle dinliyorum, bambaşka yerlere gidiyorum.

Oysa Herkes Öldürür Sevdiğini

Oysa herkes öldürür sevdiğini
Kulak verin bu dediklerime
Kimi bir bakışıyla yapar bunu
Kimi dalkavukça sözlerle
Korkaklar öpücük ile öldürür
Yürekliler kılıç darbeleriyle

Kimi gençken öldürür sevdiğini
Kimi yaşlıyken
Şehvetli ellerle boğar kimi
Kimi altından ellerle
Merhametli kişi bıçak kullanır
Çünkü bıçakla ölen çabuk soğur

Kimi yeterince sevmez,
Kimi fazla sever
Kimi satar, kimi de satın alır
Kimi gözyaşı döker öldürürken
Kimi kılı kıpırdamadan

Çünkü herkes öldürür sevdiğini
Ama herkes öldürdü diye ölmez…

Oscar Wilde

(Sanırım düzgün tercüme edilmiş hali bu. Malum Türkçe’ye çevrilmiş hali. Her yerde farklı farklı çıkıyor insanın karşısına)

Şiir’in Oscar Wilde’a ait olduğunu öğrendikten sonra biraz araştırma yaptım. Peki Oscar Wilde kimdir?

1854 yılında Dublin/İrlanda’da doğmuş, babası İrlanda’nın önde gelen göz doktorlarından(şovalye ünvanına sahip) annesi ise devrimcilere örnek olan başarılı bir şair ve yazardır.
3′ü gayrimeşru toplam 5 kardeşi vardı. Oxford Magdalen College’de burslu okumuş, homoseksüel(ki; kendisi bu durumunu Yunan kültüründen gelen bir erkek aşkı geleneğine bağlıyor) bir yazar…
10 yaşında iken; kendisinden 3 yaş küçük kız kardeşinin ölümü çocukluğunun en sarsıcı olayı olmuştur ve kızkardeşinin bir tutam saçını hayatı boyunca üzerinde taşıdığı bir zarf ile saklamıştır.
Londra suçlarıyla ilişkisi ortaya çıkan Wilde 2 yıl kürek cezasına mahkum edilmiş.
1900 yılında Paris’te menenjit’ten ölmüştür.

Bu arada hayattaki en benimsediğim özdeyişim Oscar Wilde’a aitmiş… “Tecrübe; hayatta yediğin kazıkların bileşkesidir…”

Neredeyse ağzından çıkan her söz özdeyiş olarak dillerde dolaşmıştır. Yalnız homoseksüel bir kişi; kadınlar ve evlilik hakkında nasıl bu kadar gerçekçi öngörülerde bulunmuş anlayamadım.

Araştırırken karşılaştığım, beğendiğim ve not ettiğim özdeyişleri…

Akıllı bir adam kadınlar hakkında ne düşündüğünü söylemez.
Aramızdaki ilişki çok güçlü, çünkü bizi aynı günah bağlıyor.
Aşk ve aç gözlülük, herşeyi haklı kılar.
Aşkta sadık olanlar aşkın yalnızca uçarı yönlerini bilirler; aşkın trajedilerini bilenlerse vefasızdırlar.
Başkalarının düşüncelerine göre hareket edeceksek kendi düşüncelerimizin ne anlamı kalır.
Bildiğini düşündüğünden daha fazlasını biliyorsun ve şu an bilmek istediğinden daha azını biliyorsun.
Bir erkek bir kadınla ancak onu sevmedigi sürece mutlu olabilir.
Kesin olmayan en fazla zevk veren şeydir.
Bizi kıskananların sayısı, becerilerimiz dogrular.
Dost önden bıçaklar.
Düşmanlarınızı her zaman bağislayın. Hiçbir şey onların bu kadar çok canını yakmaz.
En korkunç sey bir kadının anısıdır.
Erkekler kadınlarin ilk aşkı, kadınlarsa erkeklerin son aşkı olmak isterler.
Erkekler kendilerini yorgun hissettikleri için, kadınlar ise meraktan evlenirler. İkisi de hayal kirikliğina uğrar.
Evlilik, bir bardak taze süt için evde inek beslemeye benzer.
Evlilik, üzerinde bütün kadınların anlaştığı bütün erkeklerin de anlaşamadığı bir konudur.
Günümüzde bütün evli erkekler bekarlar gibi yaşarken, tüm bekarlarda evli erkekler gibi yaşiyor.
Hayatları boyunca sadece bir kez seven insanlar geri zekalıdır. Onlara sorarsanız bunu sadakatleri ve doğrulukları ile izah ederler. Bana kalirsa, tembellikleri ve hayalgücü yoksunluklarındandır.
İkinci bir aşk bulmadan, birinciyi unutamazsınız.
Insanlar daha çok kendilerinin ihtiyaci olan şeyleri başkalarina vermeye bayılırlar. Öğüt gibi…
Kadın anlaşılmak için degil, sevilmek için yaratilmistir.
Kadın kocasini daha az sevmeli, fakat daha çok anlamali, erkek, karisini daha çok sevmeli, fakat anlamaya çalismamalidir.
Kadında geçmis, erkekte gelecek aranır…
Kadınlar aci çekmeye erkeklerden daha fazla alişkindırlar. Onlar duygularıyla hareket ederler. Düşündükleri tek sey duygularıdır.
Kadınlar saldırarak kendilerini savunurlar.
Kisinin dertleriyle basa çıkmasonın en kolay yolu başkalarına yüklenmektir.
Nankör insan, her seyin fiyatını bilen hiçbir seyin değerini bilmeyen kimsedir.
Ne kadar çok kişi benimle ayni fikirdeyse, o kadar çok yanildigimi düşünürüm.
Ömürlerinde tek bir kez sevenlerdir asil sığ olanlar. Onların vefa, sadakat diye adlandırdıkları şeyi ben, ya alişkanlığın verdiği rahatliğa ya da hayal gücünün yokluğuna bağlarim.
Sözleri tutmanin en iyi yolu, hiç söz vermemektir.
Tanrı için kırık bir kalbi onarmak kolaydır. Yalnız insan onu bütün parçalarıyla o’na verirse.
Yaşlılar her şeye inanırlar. Orta yaştakiler her seyden kuşkulanırlar. Gençler de her şeyi bilirler.
Ya duvar kağidi gidiyor, ya da ben. (ölmeden önce hastanede sedyede söylediği son sözü…)

Kaynak:

Kaya BÜYÜKÇELEN » edebiyat

Oscar Wilde